Pasaran saham adalah pasaran di mana orang Islam boleh melabur wang mereka dan menjalankan perniagaan. Ia adalah sebuah syarikat yang menyediakan tempat atau perkhidmatan untuk orang ramai membeli dan menjual saham di bursa saham Bursa Malaysia.

Urus niaga saham di Bursa Saham tidak memerlukan transaksi bersemuka antara penjual dan pembeli. Secara umumnya, urus niaga saham digolongkan sebagai harus dalam Islam kerana ulama bersepakat bahawa jual beli saham adalah serupa dengan jual beli komoditi lain dan mesti mematuhi syarat sah jual beli.

Ulama yang menyatakan pandangan sedemikian bersetuju bahawa kaedah masalih mursalah harus digunakan kerana urus niaga saham boleh membantu perniagaan dan ekonomi pelabur berkembang maju. Pelaburan patuh Syariah di Malaysia merujuk kepada saham dan perkhidmatan yang diberikan oleh mana-mana institusi kewangan atau pelaburan yang bebas daripada riba, gharar, perjudian dan amalan tidak beretika yang lain.

Ciri-ciri Saham Patuh Syariah

Di Malaysia, proses saringan Syariah dijalankan oleh Majlis Penasihat Syariah (MPS) dan Suruhanjaya Sekuriti Malaysia (SC) bagi menapis dan mengenalpasti saham patuh syariah. Proses ini dilakukan sebanyak dua kali setahun.

SC memberikan maklumat untuk proses tapisan syariah ini. Majlis Penasihat Syariah (MPS) akan menyemak data yang diperoleh SC daripada sumber yang berbeza, termasuk laporan tahunan firma dan temu bual yang dilakukan dengan syarikat itu, untuk menentukan bahawa saham yang terlibat adalah patuh syariah.

Status Syariah syarikat tersenarai ini akan disemak secara tetap oleh MPS berdasarkan penyata kewangan tahunan terbaharu mereka yang telah diaudit. Dari 1995 hingga Mei 2013, MPS menggunakan kaedah ini untuk menapis saham patuh Syariah.

Bermula pada November 2013, prosedur penyaringan yang diubah suai telah digunakan untuk menjana Senarai Pematuhan Syariah. Setiap 6 bulan iaitu penghujung bulan Mei dan November, panel syariah Suruhanjaya Sekuriti Malaysia akan buat penilaian semula status syariah setiap kaunter saham di Bursa.

4 Saringan Untuk Sesuatu Saham Patuh Syariah

Peratusan jumlah hasil dan keuntungan keseluruhan aktiviti sebelum cukai (PBT) bagi sesebuah syarikat akan diambil kira oleh SAC. Pengiraan di bawah akan dilakukan dan dibandingkan menggunakan penanda aras aktiviti perniagaan yang berkenaan:

1. Pantau Kegiatan Perniagaan Syarikat

Berikut adalah cara sumbangan operasi tidak patuh Syariah kepada keseluruhan pendapatan dan keuntungan sebelum cukai syarikat akan dikira dan dibandingkan menggunakan penanda aras aktiviti perniagaan yang berkaitan:

• Penanda aras 5%

Penanda aras 5% ini diguna pakai untuk perniagaan / aktiviti seperti:

• Perbankan tradisional
• Insurans tradisional
• Perjudian
• Alkohol dan aktiviti berkaitan
• Khinzir dan aktiviti yang berkaitan
• Makanan dan minuman yang tidak halal
• Hiburan yang bercanggah dengan Syariah
• Tembakau dan aktiviti yang berkaitan
• Hasil faedah daripada akaun dan instrumen tradisional (termasuk pendapatan faedah daripada keputusan mahkamah atau penimbang tara, serta keuntungan daripada pelaburan tidak selari dengan garis panduan Syariah)
• Aktiviti lain yang dianggap tidak selari dengan Syariah.

Sumbangan perniagaan /aktiviti yang tidak mematuhi Syariah kepada perolehan kumpulan atau keuntungan sebelum cukai kumpulan sesebuah syarikat hendaklah kurang daripada 5%  untuk perniagaan /aktiviti yang dinyatakan di atas.

• Penanda Aras 20%

Tanda aras 20 % ini diguna pakai bagi perniagaan /kegiatan berikut:

• Pengoperasian hotel dan resort
• Urus niaga saham
• Pembrokeran saham
• Sewaan daripada kegiatan yang bercanggah dengan Syariah
• Kegiatan lain yang dinyatakan sebagai tidak selari dengan Syariah.

Peratusan perniagaan dan kegiatan yang tidak selari dengan Syariah kepada perolehan kumpulan atau keuntungan sebelum cukai syarikat mestilah kurang daripada 20%  untuk perniagaan /kegiatan yang dinyatakan di atas.

2. Memantau Penanda Aras Nisbah Kewangan Syarikat

Jumlah riba syarikat juga akan ditentukan oleh SAC yang seharusnya tidak melebihi 33% daripada keuntungan syarikat dalam kegiatan berikut:

• Tunai ke atas jumah aset

Jumlah nilai deposit tunai dalam akaun bank dan instrumen tradisional mestilah kurang daripada 33%. Deposit tunai dalam perbankan Islam tidak termasuk dalam pengiraan kerana ia tidak menanggung faedah.

• Hutang ke atas nilai aset

Hutang berfaedah diambil kira, dan ahli panel SAC akan menjamin bahawa ia adalah kurang daripada 30%. Pengiraan dan tapisan ini tidak mengambil kira pembiayaan Islam atau sukuk.

3. Membuat Semakan Dalam Talian

Pelabur boleh mengenal pasti saham yang patuh Syariah melalui aplikasi pada peranti, dan juga secara dalam talian.

• Buka akaun Sistem Depositori Pusat (CDS) yang patuh Syariah

Pelabur boleh membuka akaun dagangan patuh syariah dengan cara yang paling mudah. Perlu dipastikan untuk hanya membeli saham patuh syariah yang telah disenaraikan di Bursa Malaysia dan telah mendapat kelulusan SC.

Tambahan pula, pelabur boleh menghubungi remisier secara terus. Pelabur akan diajar bagaimana untuk mengesan keadaan saham yang telah dibeli oleh remisier yang bertanggungjawab. Ini kerana setiap wadah dagangan mempunyai mekanisme untuk memaklumkan pelabur tentang status syariah sesuatu saham.

• Membuat semakan di laman sesawang Bursa Malaysia

Langkah-langkah yang boleh dilakukan seperti:

1. Buka laman sesawang Bursa Malaysia

2. Tulis nama syarikat yang mahu disemak di ruangan Get Quote

3. Klik nama syarikat dan layari Company Overview.

• Semak di BURSAMKTPLC

Selain itu pelabur juga boleh melayari laman sesawang BursaMKTPLC. Pendaftaran tersebut tidak memerlukan sebarang bayaran dan perlu diingatkan untuk menetapkan Shariah Mode semasa menggunakannya.

Dengan itu, ia akan memaparkan semua pelaburan yang berlandaskan Syariah sahaja.

• Buat semakan kualitatif

Kemudian, SC akan memastikan bahawa pandangan orang ramai terhadap sesebuah syarikat adalah bersih daripada persepsi negatif dan buruk. Kegiatan dan imej sesebuah syarikat haruslah selari dengan prinsip Islam. Akhirnya, SC akan memberikan mereka status patuh saham kepada syarikat tersebut selepas syarikat memenuhi semua syarat patuh Syariah yang telah digariskan.

Senarai Saham Patuh Syariah  

Terdapat banyak sekuriti patuh Syariah yang boleh kita laburkan. Dengan itu, tiada alasan bagi kita umat Islam untuk melaburkan wang kita ke tempat yang haram. Jika dilihat pada sebelumnya, jika setiap sekuriti tersebut tidak melanggar apa-apa syarat yang ditentukan ia tentulah dapat diisytiharkan sebagai sekuriti patuh Syariah.

Berikut merupakan antara sekuriti yang telah diklasifikasikan sebagai sekuriti patuh Syariah:

Untuk lebih lanjut lagi, terdapat banyak lagi sekuriti lain yang disenaraikan dalam sekuriti patuh Syariah. Berikut merupakan bilangan sekuriti yang  telah dikemaskini mengikut sektor mengikut industri:

Pelaburan-Pelaburan Patuh Syariah di Malaysia

Selain saham, sekuriti lain yang boleh dilaburkan adalah seperti Exchanged Trade Funds (ETF), Real Investment Trust (REIT), sukuk, dan banyak lagi. Semua pelaburan ini akan diuruskan melalui sistem Bursa Malaysia iaitu suatu aplikasi yang menyediakan integrasi penuh urus niaga.

Ia menawarkan rangkaian pertukaran mata wang yang luas dan perkhidmatan yang berkaitan termasuk perkhidmatan perdagangan, penyelesaian, penjelasan dan simpanan terhadap pelaburan.

Kesimpulan

Sebelum memulakan pelaburan, perlu diingatkan bahawa, setiap pelabur perlulah mempunyai ilmu dalam bidang pelaburan ini. Hal ini kerana, pertama sekali sebagai seorang umat Islam perlulah berjaga-jaga agar tidak termasuk dalam golongan orang yang melakukan perkara yang dilarang dalam Islam seperti melabur dalam pelaburan yang mengandungi riba.

Tambahan lagi, dengan adanya ilmu, pelabur boleh mengetahui keadaan kewangan pada setiap individu masing-masing agar tidak tergolong dalam orang yang rugi.

Penulis boleh dihubungi di:

Nurnazhirah Binti Shaharudin ([email protected])
A’tifah Binti Muarifin Sufianto  ([email protected])
Prof. Madya Dr. Nuradli Ridzwan Shah Bin Mohd Dali ([email protected])
Fakulti Ekonomi dan Muamalat
Universiti Sains Islam Malaysia

BUKU INI WAJAR DIMILIKI OLEH MEREKA YANG BERANI BERIMPIAN !

Ramai yang nak gandakan duit simpanan dalam saham tapi fikir berpuluh kali. Jadi buku ini adalah step pertama. Bila baca buku ini, boleh 99% stay ahead dari orang lain! Bonusnya dapat jimat banyak masa.

Kami juga faham yang 2 sebab utama kenapa anak muda masih belum mula melabur saham adalah sebab TAKUT dan BELUM CUKUP DUIT. Yelah, kita melabur sebab nak tenang, bukan nak risau setiap masa.

Sambil kami terlibat dalam pasaran saham, sambil pandaikan orang lain tentang saham.

Terima kasih yang tidak terhingga kepada anda semua yang tak putus-putus menyokong kami dari awal sehingga ke hari ini.

Berita Baik : Kami sedang buat jualan penghabisan stok di Shopee!!