Warren Buffett merupakan individu yang sangat dihormati dalam dunia pelaburan. Beliau merupakan seorang lagenda dalam pasaran saham dan menjadi di antara orang terkaya dunia melalui Syarikat Berkshire Hathaway.
Pada tanggal 30 Ogos 2019 yang lalu, merupakan hari kelahirannya yang ke-89. Beliau telah memberi pelbagai nasihat kepada ramai orang dan tidak semuanya nasihat yang diberikannya itu adalah tentang kewangan.
Berikut adalah nasihat yang telah diberikan oleh Warren Buffett dan sangat sesuai untuk panduan kita untuk dijadikan pedoman bagi mencapai kebahagiaan dan kekayaan.
1. Marry The Right Person
Warren Buffett yang berkahwin dengan isterinya pada tahun 2006 setelah tinggal bersama hampir 30 tahun.
Nasihat pertama adalah memilih pasangan yang sesuai dalam hidup kita. Memilih pasangan yang sesuai dapat memberi galakan kepada kita untuk berjaya dalam kerjaya dan kehidupan seharian kita.
Beliau yang berkahwin dengan isteri beliau bernama Susan, dan ia merupakan salah satu pelaburan yang terbesar dan terbaik yang pernah dilakukan oleh dirinya dalam hidup ini. Beliau juga memberitahu bahawa isteri pertamanya itu adalah seorang guru kepadanya dalam membuat keputusan dan juga kehidupan.
Warren Buffett yang telah memasuki kelas Dale Carnegie yang telah merubah cara berkomunikasi beliau dengan orang sekelilingnya.
Nasihat kedua adalah dengan melabur kepada diri sendiri sebelum melabur dalam mana-mana pasaran saham atau instumen pelaburan. Beliau telah memberitahu dengan pelaburan yang dibuat oleh dirinya dengan memasuki kelas Dale Carnagie pada tahun 1952, ianya merupakan salah satu titik perubahan dalam hidupnya untuk berjaya.
Beliau juga memberitahu untuk seseorang itu berjaya, mereka perlu belajar cara berkomunikasi dengan baik kerana ia dapat memberi menambah nilai dalam kehidupan seharian.
Dengan komunikasi yang berkesan, secara automatik perniagaan dan pelaburan kita akan berkembang maju kerana ianya melibatkan perhubungan di antara manusia sesama manusia.
3. Associate Yourself With ‘High-Grade People’
Charlie Munger merupakan sahabat karib Warren yang mana mereka telah bersama hampir setengah abad dalam membangunkan Syarikat Berkshire Hathaway
Seterusnya adalah bergaul dengan orang yang mempunyai ilmu yang lebih tinggi daripada kita. Kita perlu bergaul dengan orang yang lebih pandai daripada kita, kerana kita akan membentuk diri kita seperti diri mereka pada masa akan datang.
Kata-kata hikmah yang terkenal berbunyi “show me your friend and i will show you your future” mempunyai maksud yang mendalam betapa pentingnya seorang rakan dalam pembentukan masa depan kita. Kawan memainkan peranan yang penting dalam pembentukan minda fikiran kita untuk berjaya.
Kita perlu memilih kawan yang sesuai jika kita mahu berjaya.
4. Work For People You Respect
Benjamin Graham merupakan idola dan hero kepada Warren Buffett selain daripada ayahnya sendiri
Nasihat keempat adalah kita perlu berkerja dengan orang yang kita paling kagum dalam hidup. Seperti yang kita tahu, Warren Buffett mempunyai seorang idola yang telah mempengaruhi falsafah pelaburan yang dilakukannya sepanjang hayat, iaitu Benjamin Graham.
Benjamin merupakan seorang mentor kepada Warren Buffett yang memperkenalkan falsafah Value Investing yang sangat popular di kalangan pelabur.
Sebelum menjadi seorang pelabur yang profesional, Warren Buffett telah berguru dengannya selama dua tahun dengan tidak mengambil sebarang gaji semasa bekerja di bawah syarikat yang dimiliki oleh Benjamin Graham.
Beliau begitu kagum dengan falsafah yang dibawa Benjamin Graham dalam dunia pelaburan saham. Kini Warren Buffett boleh berbangga dengan pencapaian yang dimilikinya.
5. Ignore The Noise
Faktor luar boleh mempengaruhi kita dalam membuat keputusan. Jadi kita perlu berhati-hati dalam membuat keputusan yang mesti berpandukan kepada fakta
Nasihat kelima adalah dengan mengabaikan semua berita-berita yang boleh mempengaruhi kita dalam pelaburan saham. Di dalam pasaran saham, kita perlu membuat keputusan dengan tepat tanpa melibatkan emosi. Ini kerana keputusan yang beremosi akan menjerat portfolio pelaburan kita.
Sebelum membuat sebarang keputusan, kita perlu mengkaji sedalam-dalamnya fakta yang kita perolehi tanpa dipengaruhi oleh orang lain. Menurut beliau, Warren tidak percaya dengan ahli ekonomi kerana mereka sebenarnya tidak tahu apa yang perlu dibuat terhadap ekonomi.
Kebanyakan ahli ekonomi selalu menyatakan pada sekian tahun ekonomi akan jatuh sedangkan benda itu tiada kaitan jika kita menjadi seorang pelabur Value Investing.
Bagi seorang Value Investor, ekonomi yang jatuh itu adalah satu peluang untuk mendapatkan saham syarikat pada harga yang sangat berpatutan atau dengan harga diskaun.
6. Success Is Not Measured By Money
Wang ringgit tidak dapat memberi kebahagiaan kepada kita. Ramai orang kaya yang mati akibat bunuh diri membuktikan duit tidak menjamin kebahagiaan
Nasihat terakhir Warren Buffett adalah kejayaan tidak diukur melalui berapa banyak duit yang kita ada. Bagi beliau, kejayaan adalah pada ketika kita tua, masih ramai orang yang menyayangi kita. Itulah falsafah yang digunapakai oleh Warren Buffett apabila ditanya mengenai kejayaan dalam hidup beliau.
Beliau juga telah memberi contoh beberapa kenalannya yang mempunyai kedudukan kewangan yang bagus, tetapi ramai orang tidak menyukai mereka setelah mereka menjadi tua.
Selama ini, pengguna Malaysia sudah terbiasa membeli barangan murah melalui Shopee. Untuk barangan rumah, aksesori, perkakasan dan keperluan harian pula, MR DIY menjadi antara pilihan utama pengguna yang mementingkan harga berpatutan.
Tetapi kini, muncul satu lagi pemain yang berpotensi mengubah landskap persaingan tersebut: Pinduoduo.
Platform e-dagang dari China ini mula menjalankan kempen khusus untuk pengguna Malaysia pada Disember 2025. Menjelang Mac dan April 2026, aplikasinya semakin mendapat perhatian apabila pengguna berkongsi penemuan produk yang dijual pada harga jauh lebih rendah berbanding pasaran tempatan.
Menurut laporan The Edge Malaysia pada September 2026, seorang pengguna membeli krim pada harga RM8 berbanding lebih RM24 di pasaran tempatan. Seorang lagi membeli 30 gulung tisu tandas pada harga RM20.
Malah, laporan yang sama membandingkan harga selipar di kedai fizikal, sekitar RM16 dengan produk serupa di Pinduoduo pada harga RM3.50. Perbezaan harganya kira-kira 78%!
Ini bukan lagi sekadar persaingan antara dua aplikasi membeli-belah. Ia membuka persoalan lebih besar tentang bagaimana produk dihasilkan, diedarkan dan dijual kepada pengguna.
1. Apa sebenarnya kelebihan Pinduoduo?
Pinduoduo diasaskan di China pada 2015 dan syarikat induknya, PDD Holdings, disenaraikan di Nasdaq pada 2018.
Model perniagaannya menggabungkan beberapa pendekatan yang menarik.
Pertama, platform ini menghubungkan pengguna dengan rangkaian pengeluar dan penjual, termasuk pengeluar yang mampu membekalkan barangan pada kos rendah.
Kedua, Pinduoduo membangunkan model social commerce, termasuk pembelian berkumpulan atau team purchase. Pengguna boleh berkongsi tawaran dengan orang lain bagi mendapatkan harga yang lebih menarik.
Ketiga, platform ini memanfaatkan skala permintaan. Apabila ramai pengguna membeli produk yang sama, penjual mempunyai peluang untuk meningkatkan jumlah jualan dan mengoptimumkan kos pengeluaran serta pengedaran.
Walau bagaimanapun, harga murah bukan bermaksud semua produk semestinya lebih berkualiti rendah atau setiap produk pasti lebih murah daripada Shopee. Pengguna masih perlu membandingkan spesifikasi, kualiti, kos penghantaran dan syarat pembelian.
2. Berapa murah produk Pinduoduo berbanding pasaran tempatan?
Laporan The Edge Malaysia memberikan beberapa contoh yang menunjukkan jurang harga yang ketara.
Produk
Harga di Pinduoduo
Harga perbandingan tempatan
Krim
RM8
Lebih RM24
30 gulung tisu tandas
RM20
Dilaporkan 30%–40% lebih murah berbanding kedai runcit tempatan
Selipar
RM3.50
Sekitar RM16 di kedai fizikal
Sumber: The Edge Malaysia, September 2026. Harga ialah contoh yang dilaporkan, bukan purata harga pasaran atau perbandingan bagi semua produk.
Bagi selipar, perbezaan RM12.50 bersamaan kira-kira 78.1% daripada harga runcit RM16.
Namun, perbandingan ini perlu dilihat secara berhati-hati. Produk yang kelihatan serupa mungkin berbeza dari segi bahan, ketahanan, spesifikasi, jaminan dan kos selepas jualan.
Selain itu, laporan tersebut menyatakan bahawa penghantaran percuma melalui laluan laut boleh mengambil masa sekitar 15 hingga 30 hari untuk transit, tidak termasuk keseluruhan proses pemenuhan pesanan.
Maka, pengguna sebenarnya membuat pertukaran antara harga dengan masa menunggu dan kemudahan mendapatkan produk.
3. Adakah Shopee berada dalam bahaya?
Shopee bukan pemain kecil yang mudah diketepikan.
Shopee dikendalikan oleh Sea Limited, syarikat teknologi yang turut mempunyai perniagaan permainan digital Garena serta perkhidmatan kewangan digital Monee.
Berdasarkan keputusan kewangan tahun penuh 2025, Sea Limited mencatatkan:
Hasil kumpulan sebanyak US$22.9 bilion, meningkat 36.4% berbanding 2024.
Keuntungan bersih sebanyak US$1.6 bilion, berbanding US$447.8 juta pada 2024.
Shopee merekodkan nilai barangan kasar atau GMV sebanyak US$127.4 bilion, meningkat 26.8%.
Hasil Shopee mencapai US$16.6 bilion, meningkat 33.4%.
Shopee mempunyai kira-kira 400 juta pembeli aktif dan 20 juta penjual sepanjang 2025.
Tetapi skala besar tidak bermaksud tiada tekanan persaingan.
Shopee perlu mengekalkan keseimbangan antara harga yang menarik, kos penghantaran, subsidi promosi, komisen penjual dan keuntungan platform.
Jika pengguna mula membandingkan setiap produk dengan harga terus dari China, penjual yang bergantung kepada produk generik mungkin berdepan tekanan margin keuntungan.
Sebahagian penjual juga mungkin perlu mengurangkan harga, mencari pembekal lebih kompetitif atau menawarkan produk yang mempunyai nilai tambah.
Dalam jangka panjang, persaingan bukan hanya tentang siapa yang mempunyai aplikasi paling popular, tetapi siapa yang mampu menawarkan gabungan harga, kualiti, penghantaran dan pengalaman pelanggan yang paling menarik.
4. Bagaimana pula dengan MR DIY?
Bagi MR DIY, ancamannya berbeza daripada Shopee.
MR DIY mempunyai rangkaian kedai fizikal dan menawarkan pelbagai barangan perkakasan, aksesori rumah, produk dapur, alat tulis serta keperluan harian.
Pengguna boleh datang ke kedai, melihat barangan dan membawanya pulang pada hari yang sama. Kelebihan ini tidak mudah digantikan oleh penghantaran rentas sempadan yang mengambil masa lebih lama.
Namun, terdapat kategori produk yang lebih mudah dibandingkan dari segi harga, seperti bekas penyimpanan, aksesori dapur, barangan plastik, hiasan rumah dan peralatan kecil.
Jika produk serupa boleh diperoleh pada harga yang jauh lebih rendah melalui platform luar negara, sebahagian pengguna mungkin mengubah tabiat membeli-belah mereka.
Prestasi kewangan MR DIY masih menunjukkan pertumbuhan
Bagi tahun kewangan 2025, MR DIY mencatatkan:
Hasil sebanyak RM4.95 bilion, berbanding RM4.65 bilion pada 2024.
Keuntungan bersih sebanyak RM632.69 juta, berbanding RM568.94 juta pada 2024.
Rangkaian sebanyak 1,556 cawangan, meningkat 8.4% berbanding tahun sebelumnya.
Jumlah transaksi sebanyak 197.8 juta, meningkat 8.2%.
Purata nilai setiap bakul pembelian menurun 1.6%.
Angka tersebut dilaporkan oleh Bernama berdasarkan keputusan kewangan MR DIY. Sumber: BernamaBiz, Februari 2026.
Data ini penting kerana ia menunjukkan bahawa MR DIY masih berkembang ketika persaingan e-dagang semakin sengit.
Penurunan purata nilai bakul pembelian pula tidak boleh dikaitkan secara langsung dengan Pinduoduo. Ia hanya satu petunjuk yang wajar diperhatikan bersama faktor lain seperti strategi harga, campuran produk dan keadaan pengguna.
Bagi MR DIY, cabarannya ialah memastikan pengguna masih mempunyai sebab untuk membeli di kedai fizikal walaupun terdapat alternatif lebih murah dalam talian.
5. Berapa harga saham PDD Holdings, Sea Limited dan MR DIY?
Jika mahu melihat isu ini daripada perspektif pelaburan, tiga saham yang boleh diperhatikan ialah PDD Holdings di Nasdaq, Sea Limited di New York Stock Exchange dan MR DIY di Bursa Malaysia.
Berikut ialah harga penutupan pada 23 Oktober 2026.
Syarikat
Kod saham
Harga penutupan
Pasaran
PDD Holdings
NASDAQ: PDD
US$79.04
Amerika Syarikat
Sea Limited
NYSE: SE
US$74.63
Amerika Syarikat
MR DIY Group
Bursa: 5296
RM1.15
Malaysia
Sumber: StockAnalysis, Sea Limited Investor Relations dan The Star Market Watch. Harga dalam mata wang asal dan bukan harga masa nyata.
Saham PDD Holdings, syarikat induk kepada Pinduoduo dan Temu, pernah mencecah paras tertinggi 52 minggu pada US$139.41 pada 29 Oktober 2025. Namun, pada 23 Oktober 2026, sahamnya ditutup pada US$79.04, iaitu penurunan sekitar 43.3% daripada paras tertinggi tersebut. Berdasarkan semakan terkini pada Oktober 2026, saham PDD Holdings diklasifikasikan sebagai tidak patuh Syariah oleh beberapa platform saringan saham Islam seperti Musaffa dan HalalScreener.
Ini bermakna harga penutupannya kira-kira 43.3% di bawah paras tertinggi 52 minggu yang dipaparkan. Walau bagaimanapun, pergerakan tersebut tidak boleh dianggap berpunca daripada persaingan di Malaysia kerana PDD Holdings mempunyai operasi besar di China dan turut mengendalikan Temu.
Bagi Sea Limited, harga penutupannya ialah US$74.63. Sea turut mempunyai pendedahan kepada permainan digital dan perkhidmatan kewangan, jadi prestasi sahamnya tidak mencerminkan Shopee sahaja.
Sementara itu, saham MR DIY ditutup pada RM1.15, penurunan 25.81% sejak awal tahun (YTD), bersamaan susut RM0.40 sesaham daripada RM1.55 pada awal tahun.
Nota: Ketiga-tiga saham ini tidak boleh dibandingkan secara terus berdasarkan harga seunit. Jumlah saham diterbitkan, struktur modal, mata wang, pertumbuhan keuntungan dan penilaian pasaran mereka berbeza. Harga saham yang menurun juga tidak membuktikan bahawa Pinduoduo telah menjejaskan prestasi kewangan pesaingnya.
6. PDD Holdings sendiri mencatatkan hasil lebih RMB400 bilion
Saiz perniagaan syarikat induk Pinduoduo turut menjelaskan mengapa model perniagaannya wajar diberi perhatian.
Bagi tahun kewangan 2025, PDD Holdings melaporkan:
Hasil sebanyak RMB431.85 bilion, meningkat kira-kira 9.7% berbanding 2024.
Keuntungan bersih sebanyak RMB97.84 bilion, menurun daripada RMB112.43 bilion pada 2024.
Angka ini merangkumi perniagaan kumpulan PDD Holdings, termasuk Pinduoduo dan Temu, bukannya prestasi Pinduoduo di Malaysia sahaja. Sumber: Laporan tahunan PDD Holdings 2025 kepada SEC.
Hasil yang besar memberikan gambaran tentang skala operasi kumpulan tersebut. Namun, penurunan keuntungan bersih pada 2025 menunjukkan bahawa pertumbuhan hasil tidak semestinya membawa kepada pertumbuhan keuntungan pada kadar yang sama.
Bagi pelabur, perkara yang lebih penting ialah sama ada syarikat dapat mengekalkan pertumbuhan, mengurus kos, mempertahankan margin dan memenuhi keperluan kawal selia di pasaran yang diceburinya.
7. Isu lebih besar: Adakah semua pemain bersaing di padang yang sama?
Persaingan harga bukan semata-mata isu antara platform e-dagang.
Peniaga tempatan perlu menanggung pelbagai kos, termasuk sewa premis, gaji pekerja, caruman berkanun, pergudangan, pengedaran dan pematuhan peraturan yang berkaitan.
Penjual yang menghantar barangan terus dari luar negara mungkin mempunyai struktur kos yang berbeza. Perbezaan ini boleh memberi kesan kepada harga yang mampu ditawarkan kepada pengguna.
Dalam laporan September 2026, The Edge Malaysia mengetengahkan kebimbangan pemain industri tentang kesamarataan syarat persaingan, termasuk isu pematuhan dan struktur kos.
Pada masa yang sama, pengguna mendapat manfaat daripada pilihan yang lebih banyak dan harga yang lebih kompetitif.
Cabaran kepada pihak berkuasa ialah memastikan peraturan dilaksanakan secara adil tanpa menafikan manfaat e-dagang rentas sempadan kepada pengguna.
Bagi peniaga Malaysia, jawapannya juga bukan sekadar meminta perlindungan daripada pesaing luar. Mereka perlu meningkatkan produktiviti, memperkukuh jenama, memperbaiki pengalaman pelanggan dan membangunkan produk yang tidak mudah digantikan oleh barangan generik.
Kesimpulan: Persaingan baharu bukan lagi sekadar siapa menjual paling murah
Kehadiran Pinduoduo memberi isyarat bahawa persaingan runcit semakin merentas sempadan.
Shopee mempunyai skala pembeli dan penjual yang besar. MR DIY mempunyai rangkaian kedai fizikal serta kemudahan pembelian segera. Pinduoduo pula membawa pendekatan yang menekankan harga rendah dan hubungan terus antara pengguna dengan penjual.
Ketiga-tiganya mempunyai kekuatan dan cabaran yang berbeza.
Bagi pengguna, perkembangan ini membuka lebih banyak pilihan. Bagi peniaga dan pelabur, ia menimbulkan persoalan tentang kemampuan mengekalkan margin keuntungan apabila pengguna semakin mudah membandingkan harga di seluruh dunia.
Akhirnya, syarikat yang mampu menggabungkan harga kompetitif, kualiti, kemudahan, kepercayaan dan keuntungan yang mampan akan mempunyai kedudukan lebih baik dalam persaingan jangka panjang.
Persoalannya, adakah peniaga tempatan mampu menyesuaikan diri dengan era harga terus dari China, atau mereka akan terus bersaing menggunakan model perniagaan yang sama?
Penafian : Kandungan ini tidak disemak atau diluluskan oleh Suruhanjaya Sekuriti Malaysia (SC). Maklumat yang terkandung di dalam artikel ini adalah untuk tujuan maklumat sahaja dan tidak boleh dianggap sebagai nasihat pelaburan. Semua keputusan pelaburan adalah tanggungjawab individu dan anda harus mendapatkan nasihat daripada penasihat kewangan berlesen sebelum membuat sebarang keputusan pelaburan. Pelaburan dalam saham melibatkan risiko dan keuntungan sendiri. Prestasi masa lalu juga tidak menjamin prestasi masa hadapan.
Berminat nak buka akaun saham CDS dengan CGSI (sebelum ini dikenali sebagai CGS-CIMB)? Sekarang dah mudah, boleh buka secara atas talian (online) sahaja. Kelulusan pun segera jika tiada apa-apa isu.
