Pengajaran dari Kes Saman Syarikat Faiza: Bagaimana Meguruskan Syarikat Keluarga?

Jenama Beras Faiza sudah sebati dalam kalangan Rakyat Malaysia. Rata-rata mengenali mereka kerana ‘killer product’ Basmathi dan mereka juga penaja utama dalam program Bersamamu. Tapi bagaimana pula dengan Beras Faiz? Pernah anda sedar kehadiran produk tersebut?

Pertengahan 2016, viral seketika mengenai produk beras yang dikatakan sangat mirip dengan produk keluaran pengeluar beras popular di Malaysia, Faiza. Malah nama jenama produk tersebut hampir sama. Bagi mengelakkan kekeliruan, syarikat Faiza telah membuat penafian dan menyatakan bahawa mereka tidak mempunyai kaitan dengan Syarikat Faiz Rice.

Faiz Rice Sdn Bhd dimiliki sepenuhnya oleh Tuan Haji Fikri Bin Abu Bakar yang merupakan anak kepada Puan Hajah Faiza Bawumi Sayed Ahmad. Sebelum ini Tuan Haji Fikri bekerja dibawah Faiza Sdn Bhd kemudian membuat keputusan untuk membina perniagaannya sendiri tetapi dalam bisnes niche yang sama seperti ibunya.

Bagi memastikan survival bisnes, Faiza Sdn Bhd telah memfailkan saman keatas Faiz Rice atas kesalahan pelanggaran hak cipta dan cap dagangan serta campur tangan tidak sah dalam perniagaan antara Faiza Bawumi Sayed Ahmad dan anak lelakinya, Fikri Abu Bakar.

Hakim Mahkamah Tinggi, Kian Kheong berkata terdapat pelanggaran hak cipta komersial dilakukan secara terang-terangan oleh Faiz Rice dan Fikri, yang jelas menunjukkan nama baik syarikat Faiza terjejas disebabkan pelanggaran itu. Malah keterangan saksi turut menunjukkan, sejak kemasukan Faiz Rice dalam pasaran, syarikat Faiza mengalami kerugian ketara dalam masa yang singkat.

Dalam prosiding mahkamah pada 4 Jun tahun tersebut, beliau memerintahkan Faiz Rice dan Fikri selaku defendan membayar RM3.9 juta bagi ganti rugi jumlah pampasan, ganti rugi bagi kehilangan nama baik (goodwill) sebanyak RM100,000), ganti rugi statutori bagi hak cipta sebanyak RM60,000 dan ganti rugi teruk dan teladan sebanyak RM100,000.

Jika anda terlibat dalam bisnes, anda perlu tahu membezakan antara syarikat keluarga dan syarikat milik keluarga. Syarikat keluarga atau family business merujuk kepada perniagaan yang dimiliki dan diurus oleh ahli keluarga. Sementara itu, syarikat milik keluarga atau family – owned business pula merupakan perniagaan yang saham syarikat dimiliki oleh anggota keluarga, tetapi perniagaan dijalankan oleh ahli pengurusan profesional.

Sama ada syarikat milik persendirian atau dimiliki keluarga, masing-masing mempunyai kelebihan dan kelemahan tersendiri. Pentadbiran secara sistematik dapat memastikan perniagaan milik keluarga boleh bertahan lama. Bagi memastikan syarikat keluarga dapat diwariskan kepada generasi seterusnya boleh mengaplikasikan proses penggantian.

Terdapat empat fasa yang terlibat dalam proses pengurusan penggantian iaitu permulaan, pemilihan, pembelajaran,dan peralihan.

1. Permulaan

Fasa ini merupakan fasa pengenalan kepada anak-anak untuk mempelajari mengenai perniagaan milik keluarga mereka. Fasa ini bermula sesudah lahirnya anak tersebut dan pada peringkat inilah peranan penting perlu dimainkan oleh ibu bapa mereka untuk mendidik mereka ke arah memberi gambaran yang baik tantang perniagaan.

2. Pemilihan

  • Mewujudkan satu peraturan yang tetap

Selalunya ahli keluarga yang membuat keputusan tentang pemilihan adalah berdasarkan kepada peraturan yang telah ditetapkan secara bersama.

  • Memilih calon yang terbaik

Dalam pendekatan yang lain, ahli keluarga boleh juga meminta bakal pengganti-pengganti ini melakukan  satu tugasan iaitu dengan melihat bagaimana mereka bekerjasama dalam memulakan satu perniagaan. Pemilik dan ahli lembaga pengarahlah yang akan menjadi panel penilai bagi tugasan tersebut.

  • Membangunkan pemimpin interim

Bagi sesetengah perniagaan keluarga, pemilihan calon bagi pengganti yang bukan ahli keluarga adalah satu penyelesaian sementara. Cara ini adalah terpakai dalam keadaan anak-anak yang masih muda untuk dilantik sebagai pemimpin.

3.   Pembelajaran

Latihan dan pembelajaran merupakan proses yang penting dalam proses penggantian kerana pengganti perlu didedahkan kepada kemahiran yang diperlukan untuk memimpin syarikat dengan lebih berkesan. Antara latihan yang kebiasaanya dibuat penilaian termasuklah:

  • Proses membuat keputusan
  • Kemampuan memimpin
  • Orientasi risiko
  • Kemahiran interpersonal
  • Kebolehan menangani dan menghadapi tekanan.

4. Peralihan

Penyelidikan membuktikan peralihan akan berjalan dengan lancar sekiranya peralihan tersebut kena pada masanya, pengasas tidak lagi terlibat dalam urusan harian perniagaan, pengasas komited dengan perancangan penggantian yang telah ditetapkan dan pengasas telah menyampaikan segala tanggungjawab, polisi, objektif, dan strategi perniagaan kepada pewarisnya.

Rujukan: Barton, C.F (1993). Family Bussiness. Succession Planning.

Previous ArticleNext Article

5 Tips Pengurusan Wang Untuk Usahawan Muda

Pakar kewangan mengesyorkan agar anda menyimpan wang setiap bulan, tetapi itu lebih mudah dikatakan daripada dilakukan. Lagipun, ia bukan sesuatu yang luar biasa bagi orang ramai untuk menghabiskan duit dengan berbelanja sebaik saja menerima gaji.

Walaubagaimanapun, jika anda ingin memulakan perniagaan, anda perlu melepaskan diri dari kitaran ini dan mula membuat belanjawan dan menyimpan. Ianya merupakan tugas yang mencabar, tetapi ia mesti dilakukan jika anda ingin berjaya sebagai seorang usahawan.

Jom kita amalkan lima petua di bawah ini.

Tips 1: Susun Kewangan Secara Sistematik

Anda boleh menjejaki setiap aspek kewangan anda. Catat semua maklumat kewangan anda di satu tempat supaya anda dapat merujuknya dan menjejaki perkembangan kewangan anda. Apabila dah catat semua maklumat kewangan anda, boleh menyusunnya mengikut kategori pula.

Ambil tahu ke mana wang dibelanjakan, adakah ianya untuk tujuan peribadi atau perniagaan. Kalau banyak yang bercampur aduk, sudah tiba masanya anda membezakan di antara kedua-duanya. Akaun simpanan pun kalau boleh kena ada dua.

Tips 2: Kawal Perbelanjaan

Kini anda kena lebih bertanggungjawab dengan kewangan anda. Kena lebih banyak habiskan masa dan wang ringgit ke dalam perniagaan, barulah bisnes boleh maju.

Utamakan perbelanjaan terhadap perniagaan seperti membeli dan menyimpan barang, mendapatkan bahan mentah atau mengupah pekerja untuk membantu anda. Pastikan semua ini diberikan perhatian terlebih dahulu, daripada menurut hawa nafsu.

Tips 3: Simpan Selagi Boleh

Semak tabiat harian anda dan lihat sama ada anda melakukan apa-apa pembaziran. Di antara yang paling ketara adalah menghabiskan duit minum kopi ‘mahal’, makan di kedai-kedai hipster dan kerap beli telefon pintar baru yang menyusut nilainya.

Sekiranya anda mampu berjimat RM10 setiap hari, sebulan dah RM300. Banyak juga tu. Mungkin agak susah pada awalnya, tetapi lama-kelamaan ianya akan jadi tabiat.

Tips 4: Tetapkan Matlamat

Pernahkah anda perasan bahawa tak ramai orang yang menetapkan matlamat, sama ada jangka masa pendek atau jangka masa panjang. Bila tiada matlamat, maka apakah sasaran yang ingin anda tuju?

Oleh itu, tetapkan matlamat yang boleh diukur, boleh dicapai, relevan dan berasaskan masa. Sebagai contoh anda mahu jualan sebanyak RM10,000 setiap bulan, maka sehari berapa pelanggan yang anda perlu dapatkan dan berapa pula kuantiti barang yang anda perlu jual.

Tips 5: Cari Mentor

Semua orang nak berjaya dalam tempoh masa yang singkat. Sekiranya anda nak shortcut, maka carilah seorang mentor yang telah pun berjaya – bergurulah dengan mereka dan ikut jejak langkah mereka.

Boleh juga cari circle yang positif, yang boleh dijadikan tempat mengadu dan pembakar semangat. Pepatah ada menyebut, berkawanlah dengan penjual minyak wangi; nescaya anda pun akan berbau wangi.

Hampir lima tahun kami berkongsi ilmu kewangan di portal MajalahLabur.com, ramai yang beritahu kami mereka stress..

“Pak Teh, gaji saya habis bayar hutang je setiap bulan..”

“Saya dah tak tahu macam mana nak settle hutang, kalau saya meninggal..apa jadi dekat anak bini saya?”

“Suami saya dah diisytihar bankrap, macam mana ni?”

“Tuan, saya berjaya simpan duit sikit-sikit, tapi orang kata kena gandakan duit tu..Saya tak pandai..”

“Tolong saya Pak Teh, saya nak jadi pandai uruskan duit”

Kami tahu, ramai lagi diluar sana yang hadapi masalah serupa.

Semua orang mesti pernah dengar, pentingnya uruskan duit, uruskan hutang dan uruskan pelaburan supaya kita tiada masalah duit di kemudian hari.

Tetapi… Berapa ramai yang tahu cara untuk uruskan semua ini dengan betul? Banyak artikel dah kami kongsikan, tapi kami sedar tak semua orang boleh baca dan terus faham lepas baca artikel sahaja.

Kami berkongsi ilmu kewangan bukan sebab terlebih pandai, tetapi kami berasa lebih bahagia bila mengetahui orang lain tidak mengulangi kesilapan yang pernah kami lalui.

Maka, kami berbesar hati membawakan speaker dalam perancangan kewangan Islam yang berdaftar di bawah Bank Negara dan Suruhanjaya Sekuriti Malaysia. Belajar buat ANALISA KEWANGAN DIRI dan susun semula kewangan kasi cantik supaya hidup lebih bahagia.

Kita akan bersama Puan Aisya Rahman, Licensed Islamic Financial Planner (CFP CERT TM, IFP)

Puan Aisya Rahman merupakan seorang ibu dan isteri. Kerjaya beliau yang bermula di dalam industri pengiklanan, penerbangan dan seterusnya ke industri perbankan telah memberikan pengalaman meluas untuknya melebarkan sayap ke industri kewangan yang berlandaskan syariah. Beliau telah melalui pelbagai fasa kehidupan daripada tiada pendapatan untuk beberapa bulan sehingga berjaya menyelesaikan hutang melebihi 6 angka. Bila Allah dah bagi nikmat sebegitu beliau rasa bertanggungjawab untuk berkongsi ilmu pengurusan kewangan ini kepada ibu-ibu, ayah-ayah dan adik-adik di luar sana yang memerlukan bantuan.

Anda akan dapat belajar 5 benda penting

  • Fokus cara urus hutang dan duit supaya tak perlu kerja sampai umur 80 tahun
  • Mantapkan pengurusan kewangan supaya dapat bebas hutang
  • Belajar exit strategy yang berkesan sekiranya kita dah terlibat dalam hutang “jahat”
  • Rancang duit di dunia agar di akhirat kita selamat dan tak susahkan keluarga yang ditinggalkan
  • Cara betul mewariskan harta untuk anak-anak

Jangan rasa rendah diri. Kita mula belajar sekarang. Daftar sekarang di Webinar Audit Profil Kewangan