Hongkong and Shanghai Banking Corporation Limited atau lebih dikenali dengan nama singkatannya HSBC mula diasaskan pada tahun 1865 dan kini beroperasi di 68 negara dengan anggaran sebanyak 3,900 pejabat. HSBC merupakan sebuah bank yang terkenal dan di antara bank yang terbesar di dunia dengan nilai aset melebihi USD2 trilion.
Namun, mungkin ramai yang tidak pernah dengar yang HSBC pernah terlibat dengan skandal AMLA dan didenda sebanyak USD1.9 bilion pada tahun 2012.
HSBC gagal menyediakan sistem pengawasan transaksi yang efektif bagi menangani aktiviti pengubahan wang haram dan menyembunyikan transaksi dengan negara-negara berisiko tinggi di bawah senarai Financial Action Task Force (FATF) seperti Iran, Libya dan Sudan.
US Justice Department menggarkan sebanyak USD881 juta hasil dari wang haram oleh kartel Sinaloa dari Mexico dan kartel Norte de Valle dari Colombia telah berjaya digubah atau pun ‘dicuci’ melalui HSBC Mexico.
Perkara ini berlaku akibat daripada kelemahan yang ada pada proses pembukaan akaun. Setiap bank seharusnya patuh kepada garis panduan ‘Know Your Customer’ (KYC) yang diwujudkan bagi menjadi garis panduan kepada institusi kewangan dalam proses pengesahan identiti pelanggan dan risiko yang bakal dihadapi bagi pihak bank sepanjang perhubungan bersama pelanggan tersebut.
Proses pengesahan perlu dilakukan bagi memastikan syarikat atau pun individu tersebut adalah seperti mana yang dinyatakan dan tidak terlibat dalam aktiviti haram bagi mengelakkan risiko bank terlibat dengan aktiviti penggubahan wang haram.
Walaupun HSBC telah sedia maklum bahawa sebarang perniagaan yang dilakukan di Mexico merupakan satu risiko yang tinggi, mereka secara sengaja meletakkannya akaun yang dibuka di bawah kategori risiko rendah. Melalui cara tersebut, sebarang transaksi dari akaun tersebut tidak akan dikategorikan sebagai risiko tinggi dan akan terlepas daripada sistem pengawasan transaksi.
Dengan itu, dinggarkan nilai transaksi lebih USD670 bilion telah terlepas daripada sistem pengawasan mereka. US Justice Department menyatakan HSBC mengabaikan beberapa amaran bahawa sistem pengawasan mereka memerlukan penaiktarafan dan tidak mencukupi.
Pada tahun 2008, tiada tindakan diambil oleh CEO HSBC Mexico apabila dimaklumkan oleh pihak berkuasa Mexico bahawa mereka mempunyai rakaman suara seorang raja dadah Mexico yang menyebut HSBC adalah tempat untuk ‘mencuci’ duit.
Akhirnya, pada December 2012, HSBC bersetuju untuk menyelesaikan perkara ini di luar mahkamah dan membayar denda sebanyak USD1.9 bilion. Sejurus sahaja berita ini tersebar, harga saham HSBC terus meningkat kerana jumlah denda adalah kurang dari USD2 bilion yang telah dianggarkan.
Ada yang merasakan denda yang dikenakan ini adalah terlalu ringan. Cuba lihat berapa keuntungan mereka peroleh setiap tahun.
HSBC membuat kenyataan bahawa di antara tahun 2009 sehingga 2011, mereka telah membelanjakan sebanyak USD700 juta bagi melakukan penaiktarafan sistem agar dapat menangani masalah menggubahan wang haram. Skandal HSBC ini juga telah didokumentarikan pada tahun 2018 oleh Netflix, berjudul “Dirty Money: Cartel Bank”.
Adakah langkah yang diambil oleh HSBC dapat mengurangkan risiko mereka terlibat dalam skandal AMLA pada masa akan dating?
Kalau setiap minggu kita masukkan duit ke tabung masjid, niatnya memang untuk bersedekah.
Tapi tahukah anda, bukan semua derma atau sumbangan kepada masjid boleh digunakan untuk mendapatkan potongan cukai?
Di sinilah pentingnya kita kenal Subseksyen 44(6) Akta Cukai Pendapatan 1967.
Di bawah peruntukan ini, institusi, organisasi atau tabung tertentu yang mendapat kelulusan Ketua Pengarah Hasil Dalam Negeri boleh memberikan manfaat cukai kepada penderma.
Sebagai contoh untuk Tabung Pengurusan Rumah Ibadat (TPRI) yang diluluskan, penderma boleh mendapat potongan daripada pendapatan agregat, tertakluk kepada had yang ditetapkan. Bagi derma yang layak di bawah Subseksyen 44(6), hadnya ialah 10% daripada pendapatan agregat.
Jadi, apa bezanya?
Contohnya, anda ada pendapatan agregat sebanyak RM100,000 setahun.
Anda kemudian membuat sumbangan tunai sebanyak RM5,000 kepada tabung masjid yang telah mendapat kelulusan di bawah Subseksyen 44(6).
Jika sumbangan tersebut memenuhi syarat dan disokong dengan resit rasmi yang sah, RM5,000 itu boleh diambil kira sebagai potongan daripada pendapatan agregat, tertakluk kepada had 10%.
Maksudnya, secara ringkas:
Pendapatan agregat: RM130,000 Derma layak: RM10,000 Pendapatan selepas potongan: RM120,000
Tetapi jangan salah faham.
RM10,000 itu bukan bermaksud cukai anda terus berkurang RM10,000.
Ia adalah potongan daripada pendapatan agregat yang digunakan dalam pengiraan cukai.
Contoh:
Perkara
Tiada Derma 44(6)
Dengan Derma 44(6)
Pendapatan agregat
RM130,000
RM130,000
Tolak: Derma 44(6)
–
(RM10,000)
Pendapatan selepas derma
RM130,000
RM120,000
Tolak: Pelepasan cukai
(RM20,000)
(RM20,000)
Pendapatan bercukai
RM110,000
RM100,000
RM100,000 pertama
RM9,400
RM9,400
Lebihan RM100,000
RM10,000 × 25% = RM2,500
–
Jumlah cukai
RM11,900
RM9,400
Perbezaan cukai
RM2,500
–
Dalam contoh ini, derma RM10,000 itu menyebabkan pendapatan bercukai turun daripada RM110,000 kepada RM100,000.
Yang menarik, RM10,000 tersebut berada dalam banjaran pendapatan RM100,001 hingga RM400,000, yang dikenakan kadar 25%.
Jadi RM10,000 × 25% = RM2,500.
Sebab itu jumlah cukai turun daripada RM11,900 kepada RM9,400.
Zakat dan derma di bawah Subseksyen 44(6) sebenarnya mempunyai layanan cukai yang berbeza.
Zakat yang dibayar kepada pihak berkuasa agama yang diiktiraf boleh dituntut sebagai rebat cukai. Maksudnya, ia ditolak daripada cukai yang dikenakan, tertakluk kepada jumlah cukai tersebut.
Manakala sumbangan kepada institusi atau tabung yang diluluskan di bawah Subseksyen 44(6) pula merupakan tolakan daripada pendapatan agregat, tertakluk kepada had 10% bagi individu.
Contoh mudah:
Zakat RM5,000
→ Rebat cukai sehingga RM5,000 → Ditolak daripada cukai yang dikenakan.
Derma 44(6) RM5,000
→ Ditolak daripada pendapatan agregat → Kemudian cukai dikira berdasarkan pendapatan selepas potongan tersebut.
Jadi, dua-duanya bukan benda yang sama dari perspektif percukaian.
Dan bagi seorang Muslim, membayar zakat bukan sekadar soal “mana lebih untung dari segi cukai”. Zakat ialah kewajipan agama bagi mereka yang memenuhi syarat.
Manakala derma kepada masjid atau institusi yang diluluskan di bawah 44(6) pula adalah satu bentuk sumbangan yang boleh memberikan manfaat cukai apabila syarat undang-undang dipenuhi.
Kalau seseorang memang wajib membayar zakat, bayarlah zakat.
Dan kalau pada masa yang sama mahu menyumbang terus kepada masjid atau institusi yang diluluskan di bawah 44(6), itu juga boleh dilakukan, tertakluk kepada kemampuan.
Jangan main masukkan duit dalam mana-mana tabung masjid
Ini bahagian yang paling penting.
LHDN menjelaskan bahawa derma kepada tabung masjid hanya boleh dituntut jika derma tersebut dibuat kepada badan atau tabung yang telah mendapat kelulusan Ketua Pengarah Hasil Dalam Negeri.
Jadi, jangan anggap:
“Aku sedekah RM5,000 dekat masjid ni, nanti mesti boleh claim pelepasan cukai.”
Tidak semestinya.
Ada masjid atau tabung yang mungkin mempunyai kelulusan 44(6), dan ada yang tidak.
Malah, kelulusan tersebut mempunyai tempoh kuat kuasa tertentu. Sebab itu status kelulusan perlu disemak terlebih dahulu. LHDN sendiri menyediakan semakan institusi, organisasi dan tabung yang diluluskan di bawah Subseksyen 44(6).
Nak sedekah sambil dapat potongan cukai, macam mana?
Mudah.
1. Cari tabung masjid yang mempunyai kelulusan 44(6)
Jangan tengok nama masjid sahaja. Pastikan tabung tersebut memang mempunyai kelulusan yang masih berkuat kuasa.
2. Buat sumbangan kepada tabung yang diluluskan
Untuk tujuan potongan cukai, LHDN menetapkan syarat tertentu terhadap bentuk sumbangan. Derma wang tunai yang disokong dengan resit rasmi merupakan antara perkara penting.
3. Minta resit rasmi
Ini sangat penting.
Resit derma yang dikeluarkan oleh institusi/tabung yang diluluskan mempunyai maklumat tertentu termasuk nombor rujukan kelulusan dan tempoh kuat kuasa.
Jadi, kalau anda membuat sumbangan melalui saluran ini, hubungi bendahari atau pihak pengurusan masjid dan minta resit rasmi untuk rekod cukai.
Satu lagi benda yang ramai terlepas pandang
Jangan tunggu hujung tahun baru nak cari resit.
Simpan resit tersebut bersama dokumen cukai anda.
Dan pastikan nama tabung serta nombor rujukan kelulusan pada resit adalah betul.
LHDN turut menyatakan bahawa resit derma perlu menunjukkan frasa berkaitan potongan di bawah Subseksyen 44(6).
Jadi, kalau memang nak bersedekah?
Sedekah tetap sedekah.
Potongan cukai itu hanyalah manfaat cukai yang diberikan oleh undang-undang apabila sumbangan dibuat melalui saluran yang diluluskan dan memenuhi syarat.
Kalau selama ini anda memang biasa menyumbang kepada masjid, mungkin selepas ini boleh semak satu perkara tambahan:
“Tabung masjid ini ada kelulusan Subseksyen 44(6) tak?”
Kalau ada, dan kelulusan masih sah, buat sumbangan melalui tabung yang diluluskan dan pastikan dapat resit rasmi.
Boleh bersedekah, dan pada masa yang sama memanfaatkan insentif cukai yang memang disediakan oleh undang-undang.
Senarai Institusi/Tabung Yang Masih Diluluskan di bawah Subseksyen 44(6)
No. Rujukan
Nama Institusi / Tabung
Tempoh Tamat
2824
LEMBAGA AMANAH KEBAJIKAN MASJID NEGERI SARAWAK (LAMKNS), JALAN DATUK AJIBAH ABOL, 93400 KUCHING, SARAWAK
PUSAT DIALISIS & KESIHATAN MASJID BANDAR BARU UDA (PDK), JALAN PADI RIA 1 BANDAR BARU UDA, 81200 JOHOR BAHRU, JOHOR
31 DIS 2035
8128
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID ABDUL RAHMAN LIMBONG KUALA TELEMONG TERENGGANU, MASJID ABDUL RAHMAN LIMBONG KUALA TELEMONG, 21210 HULU TERENGGANU, TERENGGANU
31 DIS 2035
8565
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID AL-EHSAN MUKIM KAMPUNG BELANGA KUALA KRAI, KELANTAN, D/A MASJID AL EHSAN MUKIM KAMPUNG BELANGA KUALA PAHI, MENGKEBANG, 18000 KUALA KRAI, KELANTAN
31 DIS 2029
7663
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID AL-KHAFI CCRC BENTA, PAHANG, CCRC BENTA, AGENSI ANTIDADAH KEBANGSAAN KEMENTERIAN DALAM NEGERI BATU 13, LANDASAN TERBANG BENTA, 27300 BENTA, PAHANG
31 DIS 2035
8080
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID AL-KHAIRIYAH TAMAN SERI GOMBAK, SELANGOR, MASJID AL-KHAIRIYAH JALAN SG 7/1 TAMAN SERI GOMBAK, 68100 BATU CAVES, SELANGOR
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID JAMEK KAMPUNG BINTANG, PESERAI, BATU PAHAT, MUKIM 111, PESERAI LOT 2227, TL KB 36/5 LORONG HJ AWANG KG. BINTANG, PESERAI, 83000 BATU PAHAT, JOHOR
31 DIS 2035
8616
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID SULTAN YUSUF IZZUDIN SHAH, MASJID SULTAN YUSUF IZZUDIN SHAH JALAN IPOH-LUMUT, 32610 BANDAR BARU SERI ISKANDAR, SERI ISKANDAR, PERAK
31 DIS 2035
7830
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID TUN ABDUL AZIZ PETALING JAYA, SELANGOR, JALAN SEMANGAT SEKSYEN 14, 46100 PETALING JAYA, SELANGOR
31 DIS 2035
7906
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT MASJID AL-FALAH USJ9, SUBANG JAYA, MASJID AL-FALAH PUSAT BANDAR USJ9, 47620 SUBANG JAYA, SELANGOR
31 DIS 2035
8231
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID AN-NUR PASIR GUDANG, KOMPLEKS PUSAT BANDAR PASIR GUDANG, 81700 PASIR GUDANG, JOHOR
29 FEB 2028
7782
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID DARUL ISTIQAMAH SIBU, MASJID DARUL ISTIQAMAH D/A 1A, LORONG 10 JALAN SUKUN, 96000 SIBU, SARAWAK
31 DIS 2035
8186
TABUNG PENGURUSAN RUMAH IBADAT (TPRI) MASJID JAMEK TAMAN TUNKU SARINA, BANDAR DARULAMAN, JITRA, KEDAH, MASJID JAMEK TUNKU SARINA 628 JALAN ATIRA 2 TAMAN TUNKU SARINA BANDAR DARULAMAN, 06000 JITRA, KEDAH
31 DIS 2035
7562
TPRI MASJID AL-IMAM ASH-SHAFIE, TAMAN MALURI, KUALA LUMPUR, MASJID AL-IMAM ASH-SHAFIE JALAN PERKASA TAMAN MALURI, 55100 KUALA LUMPUR, WP KUALA LUMPUR
31 DIS 2035
8211
TPRI MASJID AN-NUR BANDAR PASIR GUDANG, LOT 1B, PODIUM 1 MENARA ANSAR 65 JALAN TRUS, 80000 JOHOR BAHRU, JOHOR
31 JAN 2027
8232
TPRI MASJID SULTAN ISKANDAR, BANDAR DATO’ ONN, NO. 2, JALAN DATO’ ONN 2 BANDAR DATO’ ONN, 81100 JOHOR BAHRU, JOHOR
28 FEB 2027
4822
YAYASAN MASJID JAMEK BANDAR BARU UDA JOHOR BAHRU, NO. 62-01 JALAN PADI EMAS 4/1 BANDAR BARU UDA, 81200 JOHOR BAHRU, JOHOR
31 DIS 2035
Pada akhirnya, tujuan utama bersedekah bukanlah kerana mahu mendapatkan potongan cukai.
Tetapi jika kita memang mahu menyumbang kepada masjid atau institusi yang diluluskan, apa salahnya memilih saluran yang betul supaya sedekah itu terus memberi manfaat dan pada masa yang sama kita dapat memanfaatkan potongan cukai yang disediakan oleh undang-undang.
Semoga sumbangan yang kita berikan bukan sahaja membantu mereka yang memerlukan hari ini, tetapi menjadi bekalan untuk kita pada masa akan datang.
“Apabila mati seorang manusia, terputuslah daripadanya amalan kecuali tiga perkara: Sedekah jariah atau ilmu yang dimanfaatkan dengannya atau anak yang soleh yang mendoakan baginya.”
(Hadith Riwayat Muslim, al-Nasa’i, al-Tirmizi dan Abu Daud)
Penafian: Senarai di atas adalah berdasarkan rekod yang dirujuk dan ditapis mengikut tempoh kelulusan yang dinyatakan. Status kelulusan boleh berubah, termasuk lanjutan atau penamatan kelulusan. Pembaca dinasihatkan untuk membuat semakan terkini di laman rasmi LHDN/HASiL sebelum membuat sumbangan bagi tujuan mendapatkan potongan cukai. Semakan boleh dibuat melalui portal “Semakan Kelulusan Derma” dengan memasukkan nama institusi, nombor rujukan kelulusan, subseksyen, kategori, status atau negeri. Rujuk https://www.hasil.gov.my/institusi-organisasi-tabung/semakan-kelulusan-derma/
